Nakelt Antrucken

Worschau! Bannig veel nakelte Deerns in Wedel !

Dor is all veel seggt worrn, to de niege Utstellen in Wedel wat sik op dree Etagen mit dat Wark vun den in Berlin opwussen Fotografen Helmut Newton (vördem Neustädter) uteneen sett. 1920 boorn, is he as Söhn vun‘ jüdischen Knoopfabrikanten kort na sien 18.Gebortsdag 1938 ut Nazidüütschland erst na Singapur un denn na Australien flüchtet. In Berlin harr he vördem al een Lehr as Fotograf anfungen, 1945 hett he denn in Melbourne een Fotostudio opmakt. Dree Johr later heirat he de Fru, ahn de sien künstlerischet Wark, as hochbetahlte Fotograf, twüschen Kunst un Kommerz, wull nicht dat worrn weer, meen ik, wat een sik hier nu in Wedel bekieken kann.

Spraak un Vörurdeel

Anners as Robert Habeck ob de Rüüchsiet vun‘t Book verklaart, „Kübra Gümüşay seziert die Architektur unserer Sprache auf der Suche nach einmem neuen Haus, in dem Platz für alle ist“ meen ik nich, dat de Journalistin, Autorin un Bloggerin Kübra Gümüşay de Architektur vun unse hochdüütsche Spraak utriekend sezeert. Dat deit se wull to Anfang, op de ersten 44 Sieten, man denn geiht dat um annere wichtige Themen as Integration, Entmenschlichung dörch Spraak, Sarrazin, Alldagsrassismus oder de Fraag, wi wi as Sellschaap mit veel Respekt „über unsere Probleme sprechen können ohne den Hass der Rechten zu nähren ?“ Een bannig wichtige un interessante Fraag, man, ik harr dacht, ik krigg mehr Philosophie un weniger Politik to weten, as de Titel „Sprache und Sein“ mi ok to verspreken meent. Spraak is elementar, un dat Jumpen twüschen de Spraken is een existenziellet Doon, dat dien Leven un dat Leven vun annere rieker maken deit.

Spraak as Politik

„Norichten ut en analoge Welt“   

„As wi to`n surfen noch an de See fohrt sind“

Dat weer een Book vun Boris Hänssler un een Inspiratschoon för mi, dor wieder to denken, wo düsse Schrieversman ophört hett. Bi´t trüchkieken op de Tied vör dat Internet, löppt een je Gefohr in Nostalgie to versuupen. Fröher weer nich allens better, man technologisch sehn, weern de 80er een Tied wo jedet enkelte Kilobyte för sik noch tellte. Dat geev elektroonsche Mailkassens un Akustikkoppler, dat Nett weer jüst dorbi sik optobuun. Dat Nett harr so grote Löcker, dat een sik goot versteeken kunn. So neem Autor Boris Hänssler den Leser mit op een nostalgische Reis in en Tied, as man noch ahn Navi autofohrn dee, Mixtapes opnehm un de Öllern daagelang nich wussen wo ehre Kinner jüst weern. Wenn de sik op ehrn Interrail-Trip jichtenswo in Europa twüschen Paris un Palermo ut´e Telefonzell vun een Wählschieven-Telefon ut mellen deen, weer alles goot. 

Weiterlesen

„Zen Magic“ – woans een sien Hart schier makt

Gung dat na denn japaanschen Autor, Mönk un Perfesser Shunmyo Masuno, schull mien Fru eegens Zenmeistersche ween. Denn se is de grötste Schiermakerin wat ik kenn. Immer is allens oprüümt und dat is de Padd to de „Erleuchtung“, seggt Meister Masuno un mehr.Wokeen oprüümt kriggt een schieret Hart. Dat erste wat de Novizen in ´ Tempel lehrnt is wienern. Putzen is sotoseggen mediteeren in‘t Doon. Mien Fru seggt dorto, kort un knapp, sabbel nich rum pack sülvst mit an. Hier is de Feudel.

Feudeln för´n binnern Freeden

Wat mi würkli an dat Book faszeneert sünd de Details ut de japaansche Zen Kultur un Spraak, as op Siet 151, wo Meister Masuno verklaart, wovun dat Wort för Mönk (Unsui) afstammt. Dat Wort „Unsui“ kummt sodennig von veer Schriftfteken her, de symboliseeren „vörbi trecken Wulken, Woter dat wogt“. De Monk, so interpreteer ik dat tominnst, is dorbi beides, de Tempel an wat dat Woter vörbi löppt un de Wulken vörbi trecken, to glieke Tiet is he dat Woter sülvst dat vörbi löppt un de Wulken de vörbi trecken. Dorbi is (warrt) he eens mit sik, de Welt, eens mit allens.

Ik weet dat ik seep

Athen, 400 Johr för Christus. Wi sehn Sokrates, bilütten een vun de grötsten Philosophen vun de Weltgeschichte, an’ hidden Summerdag hild op de Agora toloopen. He is jüst utneiht vun sien Fru. De harr ehrn Göttergatten no achteran bölkt: „Worschau, kumm mi blots nich ahn Gemüse un frischen Fisch torüüch…..“. Man, denkt Sokrates sik, endlich buten, de Sünn schient, frische Luft, blots weg vun Xanthippe, ok wenn dat blots för tein Minuten is. Vergnöögt slenkert he sien groten Wiedenkorv hen un her un köfft ganz in Roh in, wat sien Fru em opdragen hett. Bi ˋ n Fischhööker avers kummt de Philosoph in’t nadenken un fangt mit’n Verkööper dat diskereren an. De greeksche Philosoph is je bekannt dorför, dat he geern de Position vun sien Schölers innimmt. Woso is dat so un woso is dat so, wat so is? So froogt he den Hööker ut, un nervt em, bit de an Enn nix mehr to seggen weet. Anner Marktbesööker kummt dorto un spekuleeren mit. Jedeen schient klööker to ween as de annere un meent, de Worheit pacht’ to hemm. Dor geiht Aristoteles een Licht op! De annern hier, de doon all so klook, man dor stick meist nich veel dorachter. Ik tominnst, ik WEET dat ik nix weet. Bannig glücklich över düsse Erkenntniss, wannelt de Denker tofreden nahuus. Wat Xanthippe wull dorto seggt?
Ik weet dat ik seep

„Dunnerwedder nomal! Wannehr begriepst du dat endlich? Wo faken heff ik di seggt, wasch di de Hannen wenn du tohuus kummst.

„Wi blievt Tohuus“

Leve Plattminschen,

anbi een Bunk vun Links to aktuelle (Stand 7.April) NDR 1 Welle Nord Bidrääg ton toluustern. Kiek ünnen.

Not makt erfinderisch. So keem mien Chef jüst mit een sülvst schnitzte Tonangel an – dormit een ob Distanz Interviews maken kann. Man vele plattdüütsche Künstlers mellt sik ok vun Tohuus, vun sülven, schickt Audios und Filme üm to wiesen, wi sünd noch dor, wi laat uns nich ünnerkiegen. Un to´n Sluss mal´n provokante Fraag: Wat meent ji? Is Plattdüütsch systemrelevant ? 

NDR 1 Welle Nord – Guten Morgen Schleswig-Holstein – 04.04.2020 07:10 Uhr Autor/in: Gerrit Hoss De Week op Platt Gerrit Hoss verkloort, wüso düt Johr de Bio-Spargel gor nich so richtig bio is, dat in Husum en Hotel as Homeoffice ümfunktioneert ward, un de Deerten sik in Niemünster över „Internet-Heu“ freut.

Maken un Doon

Doon un Maken. Doon un Dröömen. Maken und Dröömen. Schrieven is Doon un Dröömen. Wir leben in einer Welt in der Fertigungstoleranzen immer weiter schrumpfen. Wenn das so ist, gibt es immer weniger Ausschuss. Meint, immer weniger Möglichkeiten zum Recyclen. Weniger Unkraut. Weniger Kreativität.


Vele Johrn heff ik bi´t Fernsehn arbeid. As ik dor weg gung, na dat Radio henn, meenten Tv-Kollegen to mi: Veel Sposs bi dat „Blindenfernsehen„. (Technische)Bilder sind bedeutende Flächen. Sie Sind Abstraktionen von Sachen und Vorgängen aus dem Kontinuum von Raum und Zeit. Den Vorgang des zurück übersetzens nennt Vilem Flusser Imagination